در آستانه تحولات بزرگ جستوجوی اینترنتی و نگرانی ناشران، گوگل با رد گزارشها مبنی بر سقوط ترافیک سایتها اعلام کرد که کلیکهای ارگانیک سرچ «تقریباً ثابت» مانده و کیفیت کلیک حتی بالا رفته است؛ اما آیا واقعیت همین است یا گوگل تصویری گلوبلبل از دگرگونی دارد؟
نکات کلیدی
- نماد دوگانگی روایت:گوگل با تکیه بر دادههای داخلی (بدون جزئیات) تأکید دارد که نرخ کلیک ارگانیک سالانه تقریباً ثابت است؛ حتی کیفیت کلیکها بالاتر رفته، یعنی کاربرهایی که واقعاً دنبال محتوا هستند بیشتر روی سایتها میمانند.
- شگرد تغییر روایت:در حالی که ناشران از افت کلی ترافیک گلایه دارند، گوگل ادعا میکند آمار رقبا یا منابع ثالث اشتباه یا بر اساس نمونههای محدود است. این در حالیست که گوگل نمیگوید کدام سایتها ترافیک بردهاند و کدام سقوط کردهاند.
- تغییر ذائقه کاربران:طبق روایت رسمی گوگل، کاربران (بویژه نسل جدید) بیشتر بهدنبال محتوای دستاول، نظرات واقعی یا محتوای اصیل در فرومها، ویدیوها یا پادکستها هستند و «سرچ» سنتی اولین محل مراجعهشان نیست.
- رقبای غیرمنتظرهی گوگل:مدتهاست کاربران جوانتر جستوجوی رستوران یا خرید را از اینستاگرام، تیکتاک یا آمازون شروع میکنند، نه گوگل؛ حتی برای سؤالات تخصصی Reddit و فورومها اولین رجوعاند!
- پاسخهای مستقیم و صدای ناشران:گوگل با افزودن قابلیتهایی مثل AI Overview، بخش بزرگی از پرسشها را مستقیم جواب میدهد؛ این یعنی خیلی از کاربران حتی وارد سایتها نمیشوند.
- تغییر معیار موفقیت:گوگل دیگر پردهپوشی نمیکند؛ بهجای تأکید بر تعداد کلیک، کیفیت کلیک را برجسته میکند (یعنی رفتار engaged کاربران).
- «هوش مصنوعی مقصر اصلی نیست!»حتی با وجود این تحولات، گوگل میگوید «ضعف جستوجو» و مهاجرت کاربران به شبکههای اجتماعی و فورومها، پیش از ظهور AI شروع شده بود و AI فقط این روند را سریعتر کرده.
- تأثیر روند جهانی بر ناشران ایرانی:همانطور که ناشران جهانی بهدنبال مدلی برای زنده ماندن هستند، رسانهها و سایتهای ایران نیز باید با تغییر ذائقه مخاطبان، به تولید محتوای تعاملیتر و اصیل روی بیاورند (و فقط روی SEO حساب نکنند).
- فرصت و تهدید برای استارتاپها:ورود موج AI Overviews، قدرت بازیگران بزرگتر را بیشتر میکند و ترافیک مستقیم را کاهش میدهد، اما اگر استارتاپها روی کیفیت تجربه، محتوای بومی و داستانمحوری تمرکز کنند، بهتر دیده خواهند شد.
- لزوم تنوع کانالهای جذب مخاطب:تیمهای ایرانی نباید فقط به سرچ گوگل تکیه کنند؛ ساختار حضور در شبکههای اجتماعی، تولید محتوای کوتاه و ضمانت حضور در اکوسیستمهای جدید اهمیت بیشتری یافته است.
- رصد دائم تغییرات الگوریتم:هر بروزرسانی گوگل باید به سرعت رصد و متخصصین سئو و محتوا بازآموزی شوند؛ این یک مسابقه دائمی است.
— لیز رید (معاون جستوجوی گوگل)، به نقل و تفسیر نریتک
با این موج تغییرات، شما برای رشد سایت یا کسبوکار خود بیشتر روی چه کانال و مدلی حساب میکنید؟ به نظر شما آینده رسانه در ایران با سیطره AI و تغییر رفتار کاربران چه مسیری خواهد رفت؟
