دادستان کل ایالت فلوریدا از OpenAI و سم آلتمن شکایت کرده و مدعی شده ChatGPT در چند حادثه خشونتآمیز و آسیبزا نقش داشته است.
این شکایت که به گفته مقامهای فلوریدا نخستین دعوای حقوقی ایالتی از این نوع علیه OpenAI محسوب میشود، مدعی است که شرکت سازنده ChatGPT در رقابت برای پیشتازی در بازار هوش مصنوعی، ملاحظات ایمنی را فدای رشد و منافع اقتصادی کرده است.
جیمز اوتمیر، دادستان کل فلوریدا، در توضیح این پرونده گفته است OpenAI و سم آلتمن هشدارهای ایمنی داخلی و خارجی را نادیده گرفتهاند، کودکان را در معرض خطر قرار دادهاند و اجازه دادهاند محصولی خطرناک به دست میلیونها نفر از ساکنان فلوریدا برسد.
در متن این دادخواست ۸۳ صفحهای ادعا شده که به دلیل اطلاعرسانی گمراهکننده درباره ChatGPT و عرضه بیاحتیاط آن، این ابزار در مواردی به تشویق عاملان تیراندازی جمعی، سوقدادن افراد آسیبپذیر به خودکشی، تحقیر متخصصان در ملأعام، تضعیف مهارت تفکر انتقادی کاربران و اعتیاد افراد کمسنوسال به سیستمی که وانمود میکند همدلی انسانی دارد، منجر شده است.
یکی از محورهای اصلی این پرونده به تیراندازی دستهجمعی سال گذشته در دانشگاه ایالتی فلوریدا برمیگردد. دفتر دادستان کل فلوریدا پیشتر در ماه آوریل درباره نقش احتمالی ChatGPT در این حادثه تحقیقات جنایی آغاز کرده بود. بر اساس ادعاهای مطرحشده، فرد مهاجم پیش از حمله با این چتبات مشورت کرده بوده است. همچنین خانواده یکی از قربانیان همان حادثه نیز در یک دعوای مدنی جداگانه از OpenAI شکایت کردهاند.
OpenAI پیشتر هرگونه مسئولیت مستقیم در این تیراندازی را رد کرده بود. سخنگوی شرکت در گفتوگویی با NBC News گفته بود که حادثه دانشگاه ایالتی فلوریدا یک فاجعه بوده، اما ChatGPT مسئول این جنایت وحشتناک نیست.
این پرونده تنها دعوای حقوقی اخیر علیه OpenAI نیست. این شرکت بهتازگی یک پرونده مهم دیگر را نیز پشت سر گذاشته بود؛ پروندهای که از سوی ایلان ماسک، یکی از بنیانگذاران سابق OpenAI، در سال ۲۰۲۴ طرح شده بود. ماسک در آن شکایت مدعی شده بود OpenAI از مأموریت اولیه خود برای خدمت به بشریت فاصله گرفته و به یک نهاد انتفاعی تبدیل شده است. این پرونده در نهایت مختومه شد، زیرا هیئت منصفه تشخیص داد ماسک برای طرح دعوا بیش از اندازه تأخیر کرده و مهلت قانونی پیگیری آن گذشته است.
پرونده فلوریدا همچنین در ادامه موجی از دعاوی حقوقی قرار میگیرد که تلاش کردهاند میان ChatGPT و آسیبهای شدید یا مرگبار ارتباط برقرار کنند. سال گذشته، والدین آدام رین، نوجوانی در کالیفرنیا که پس از گفتوگو درباره خودکشی با این چتبات جان خود را گرفت، از OpenAI شکایت کردند. در آن پرونده ادعا شده بود ChatGPT ضمن ارجاع کاربر به منابع سلامت روان، جزئیات فنی روشهای مختلف خودکشی را نیز در اختیار او قرار داده است.
علاوه بر این، دعاوی دیگری نیز در جریان است که ChatGPT را در پروندههایی مرتبط با خودکشی، تعقیب و حتی قتل مقصر یا مؤثر میدانند. همین موضوع باعث شده بحث درباره مسئولیت حقوقی شرکتهای AI، حدود ایمنی در طراحی چتباتها و نقش آنها در رفتار کاربران، وارد مرحلهای جدیتر شود.
جمعبندی
شکایت فلوریدا علیه OpenAI و سم آلتمن میتواند به یکی از مهمترین پروندههای حقوقی حوزه هوش مصنوعی تبدیل شود؛ نه فقط به این دلیل که پای یک ایالت و مدیرعامل OpenAI در میان است، بلکه چون این پرونده مستقیماً این پرسش را مطرح میکند که مرز مسئولیت حقوقی یک چتبات در رفتارهای خشونتآمیز کاربران کجاست. نتیجه این دعوا احتمالاً بر آینده مقرراتگذاری و استانداردهای ایمنی AI اثر خواهد گذاشت.
