وقتی ایالات متحده دیگر مقصد مطمئن نیست
رقابت جهانی برای شکار دانشجویان دکترا
ایالات متحده سالها در صدر مقاصد محبوب دانشجویان بینالمللی برای تحصیلات تکمیلی ایستاده بود. اما توقف موقت برخی برنامههای دکترا، محدودیتهای ویزا برای برخی کشورها و پیشنهادهای کاهش بودجه از سوی دولت، باعث شده کشورها و دانشگاههای دیگر بهسرعت جای خالی را پر کنند.
نمونهها:
کانادا: دانشگاه وسترن برنامه Doctoral Excellence Award را برای دانشجویان آمریکایی یا کسانی که پذیرششان از دانشگاههای برتر ایالات متحده لغو شده راه انداخته؛ شامل کمکهزینه سالانه ۴۰ هزار دلار کانادا تا چهار سال، پذیرش سریع و یافتن استاد راهنما. دانشگاه بریتیش کلمبیا هم مهلت پذیرش دانشجویان آمریکایی را تمدید کرده است.
اروپا:
فرانسه – دانشگاه پاریس-ساکلی هشت موقعیت دکترا با موضوعات محیطزیست، سلامت جهانی، علوم انسانی-اجتماعی و گذار انرژی ارائه میدهد؛ با بورسهایی برای مسکن، هزینه زندگی و گاهی بیمه درمان.
آلمان – جامعه ماکس پلانک «برنامه ترانسآتلانتیک» را راهاندازی کرده؛ دکترای تماموقت با حداقل حقوق ۳۲,۴۰۰ یورو در سال و ساعات کاری رسمی.
اسپانیا نیز برنامههای ویژه جذب دانشجوی بینالمللی را معرفی کرده است.
چشمانداز ایران:
این موج رقابت جهانی فرصت دوطرفه ایجاد میکند؛ هم برای متقاضیان ایرانی که شانس بالاتری برای پذیرش در مقاصدی غیر از آمریکا دارند، و هم برای سیاستگذاران آموزش عالی کشور که میتوانند با الگوگیری از این کشورها، استانداردهای حمایت مالی، فرصتهای بینالمللی و همکاریهای پژوهشی را بازطراحی کنند.
«وقتی مقصد سنتی بیثبات میشود، مسیرهای تازهای شکل میگیرد و بازیگران جدید میداندار میشوند.» — کریس تیدسل، دانشگاه نیو ساوت ولز، استرالیا
رقابت جذب استعدادهای علمی جهان، از این پس دیگر تنها مبارزه برای رتبهبندی دانشگاهی نیست؛ بلکه جدال برای امنیت مالی، کیفیت آموزش و آینده شغلی دانشجویان است.
